📞 02166056460

مرجع انتخابگرها در CSS - بخش دوم

8 / 10
از 8 کاربر
بازگشت به لیست مقالات » | پنجشنبه 30 مهر 1405 در ساعت 13 و 59 دقیقه | نظرات کاربران ( 5 )
آموزش CSS

۵ نکته مهم درباره انتخابگرهای CSS

آشنایی با انتخابگرهای ویژگی و شبه‌کلاس‌های لینک و فرم

انتخابگرهای CSS به شما کمک می‌کنند عناصر موردنظر را در صفحه پیدا کنید و بدون تغییر ساختار HTML، ظاهر یا رفتار نمایشی آن‌ها را تنظیم کنید. در این راهنما با انتخابگرهای ویژگی مانند [attribute] و شبه‌کلاس‌هایی مانند :hover آشنا می‌شوید و یاد می‌گیرید هرکدام را در چه موقعیتی به کار ببرید.

مثال‌های این مقاله بیشتر روی لینک‌ها و فیلدهای فرم تمرکز دارند؛ بااین‌حال، همین الگوها برای بسیاری از عناصر HTML نیز کاربرد دارند. هدف این است که علاوه بر شناخت شکل نوشتاری هر انتخابگر، تفاوت رفتار آن‌ها را بفهمید و بتوانید کد مناسب‌تری برای پروژه خود بنویسید.

۰۱

۱. انتخابگر ویژگی، عنصر را بر اساس مشخصاتش پیدا می‌کند

انتخابگر ویژگی زمانی مفید است که بخواهید عنصری را نه فقط بر اساس نام تگ، بلکه با توجه به داشتن یک ویژگی مشخص انتخاب کنید. برای نمونه، a[target] همه لینک‌هایی را انتخاب می‌کند که ویژگی target دارند؛ مقدار این ویژگی در این انتخابگر اهمیتی ندارد.

در مثال زیر، رنگ پس‌زمینه تمام لینک‌هایی که ویژگی target دارند تغییر می‌کند. این روش برای زمانی مناسب است که بخواهید لینک‌های بازشونده در پنجره یا زبانه جدید را از بقیه لینک‌ها متمایز کنید.

a[target] {
  background-color: yellow;
}

برای مثال، این لینک با انتخابگر بالا مطابقت دارد، چون ویژگی target در آن وجود دارد:

<a href="https://pars-soft.ir/" target="_blank">طراحی سایت</a>

در مقابل، لینکی که target ندارد با این قاعده انتخاب نمی‌شود. برای آشنایی بیشتر با ساختار لینک‌ها می‌توانید توضیحات تگ‌های<a> را نیز ببینید.

۰۲

۲. مقدار دقیق ویژگی را با [attribute=value] بررسی کنید

اگر لازم است تنها عناصری را انتخاب کنید که ویژگی آن‌ها مقدار مشخصی دارد، از الگوی [attribute=value] استفاده کنید. برخلاف انتخابگر قبلی، اینجا هم وجود ویژگی و هم برابر بودن مقدار آن اهمیت دارد.

برای نمونه، a[target="_blank"] فقط لینک‌هایی را انتخاب می‌کند که مقدار ویژگی target آن‌ها دقیقاً _blank است. بنابراین لینک‌هایی با مقدارهای دیگر، مانند _self، مشمول این قاعده نمی‌شوند.

a[target="_blank"] {
  background-color: yellow;
}

در یک صفحه واقعی، می‌توانید از این انتخابگر برای مشخص کردن لینک‌هایی استفاده کنید که در زبانه تازه باز می‌شوند. بهتر است ظاهر ویژه این لینک‌ها به کاربر کمک کند رفتار آن‌ها را تشخیص دهد، نه اینکه باعث سردرگمی یا تفاوت بی‌دلیل در طراحی شود.

همچنین می‌توانید ویژگی‌های دیگر را با همین الگو بررسی کنید. برای مثال، انتخاب ورودی‌های یک فرم بر اساس مقدار ویژگی type امکان‌پذیر است و به شما اجازه می‌دهد فیلدهای متنی را از دکمه‌ها جداگانه استایل دهید.

input[type="text"] {
  border-color: #777;
}
۰۳

۳. تفاوت عملگرهای ویژگی را درست بشناسید

همه انتخابگرهای ویژگی برای بررسی یکسان بودن کامل مقدار ساخته نشده‌اند. برخی وجود یک واژه را در فهرستی از واژه‌ها بررسی می‌کنند، برخی به ابتدای مقدار توجه دارند و بعضی دیگر وجود بخشی از متن را در هر جای مقدار می‌سنجند. انتخاب عملگر درست از انتخاب ناخواسته عناصر جلوگیری می‌کند.

سه نمونه زیر را در نظر بگیرید: [title~="pars"] واژه مستقل «pars» را در مقدار ویژگی پیدا می‌کند؛ [lang|="fa"] مقدار «fa» یا مقداری را که با «fa-» شروع شود هدف می‌گیرد؛ و [title^="pars"] مقداری را انتخاب می‌کند که با «pars» آغاز شده باشد.

🎯

[title~="pars"]

واژه pars را به صورت یک واژه مستقل در مقدار title پیدا می‌کند.

🌍

[lang|="fa"]

مقدار fa یا مقداری را که با fa- آغاز شود انتخاب می‌کند.

🔑

[title^="pars"]

مقدار ویژگی title را بر اساس شروع آن با pars بررسی می‌کند.

برای روشن شدن تفاوت‌ها، فرض کنید مقدار ویژگی title برابر pars soft باشد. انتخابگر [title~="pars"] آن را پیدا می‌کند، چون «pars» یکی از واژه‌های جداشده با فاصله است. اما اگر مقدار pars-soft باشد، این انتخابگر واژه مستقل را پیدا نمی‌کند.

در مقابل، انتخابگر [title^="pars"] هر دو مقدار را انتخاب می‌کند، چون هر دو با «pars» شروع می‌شوند. بنابراین قبل از استفاده از یک عملگر، نمونه‌های واقعی مقدار ویژگی را بررسی کنید و مطمئن شوید قاعده دقیقاً همان عناصری را هدف می‌گیرد که در نظر دارید.

[title~="pars"] {
  background-color: yellow;
}

[lang|="fa"] {
  direction: rtl;
}
۰۴

۴. شبه‌کلاس‌های لینک، وضعیت تعامل را نشان می‌دهند

شبه‌کلاس‌ها بر اساس وضعیت یا موقعیت یک عنصر عمل می‌کنند و به شما اجازه می‌دهند برای حالت‌های مختلف، ظاهر متفاوتی تعریف کنید. در لینک‌ها، :link برای لینکی است که هنوز بازدید نشده و :visited برای لینکی است که کاربر قبلاً آن را باز کرده است.

شبه‌کلاس :hover زمانی فعال می‌شود که نشانگر ماوس روی عنصر قرار بگیرد. این حالت برای نشان دادن قابلیت کلیک‌کردن لینک مفید است؛ بااین‌حال، نباید تنها نشانه تعاملی بودن باشد، چون کاربران صفحه لمسی معمولاً با ماوس کار نمی‌کنند.

a:link {
  color: blue;
}

a:visited {
  color: purple;
}

a:hover {
  background-color: yellow;
}

ترتیب نوشتن قواعد لینک اهمیت دارد؛ اگر چند قاعده روی یک عنصر اثر بگذارند، ترتیب و میزان اختصاصی بودن انتخابگر در نتیجه نهایی نقش دارند. در یک الگوی رایج، حالت‌های لینک، بازدیدشده، هنگام اشاره و هنگام تمرکز به ترتیبی نوشته می‌شوند که حالت‌های تعاملی بعدی ناخواسته زیر قواعد قبلی پنهان نشوند.

حالت :focus نیز برای زمانی است که عنصر از طریق صفحه‌کلید یا ابزارهای ورودی دیگر انتخاب شده باشد. کاربران صفحه‌کلید برای حرکت میان لینک‌ها و کنترل‌ها به نشانه دیداری واضح نیاز دارند؛ بنابراین حذف کامل حاشیه تمرکز بدون جایگزین مناسب، دسترس‌پذیری صفحه را کاهش می‌دهد.

a:focus {
  outline: 2px solid #333;
}
۰۵

۵. انتخابگر :focus را برای فرم‌ها به کار ببرید

در فرم‌ها، input:focus ورودی‌ای را انتخاب می‌کند که در همان لحظه تمرکز را دریافت کرده است. برای مثال، وقتی کاربر داخل یک کادر متنی کلیک می‌کند یا با کلیدهای صفحه‌کلید به آن می‌رسد، می‌توان رنگ حاشیه یا پس‌زمینه آن را تغییر داد تا محل ورود اطلاعات مشخص‌تر شود.

input:focus {
  background-color: #fff8cc;
  outline: 2px solid #444;
}

این حالت تنها به تگ input محدود نیست. دکمه‌ها، پیوندها و بسیاری از کنترل‌های دیگر نیز می‌توانند تمرکز بگیرند. اگر می‌خواهید یک نوع خاص از ورودی را هدف بگیرید، انتخابگر ویژگی را با شبه‌کلاس ترکیب کنید؛ برای نمونه، input[type="text"]:focus ورودی متنی فعال را انتخاب می‌کند.

در طراحی فرم، تغییر ظاهری باید به اندازه‌ای واضح باشد که کاربر محل فعلی خود را گم نکند، اما نباید خواندن متن یا تشخیص برچسب فیلد را دشوار کند. همچنین حتماً حالت تمرکز را با صفحه‌کلید آزمایش کنید، چون ممکن است کاربر بدون استفاده از ماوس با فرم تعامل داشته باشد. برای مرور ساختار ورودی‌ها می‌توانید صفحه تگ‌های Form و Input را ببینید.

نمونه کاربرد انتخابگرهای ویژگی در لینک‌ها

۰۶

ترکیب ویژگی‌های HTML با انتخابگرهای CSS

در مثال زیر، یک لینک عادی و یک لینک با ویژگی target را می‌بینید. انتخابگر ویژگی می‌تواند لینک دوم را جداگانه هدف بگیرد، درحالی‌که شبه‌کلاس :hover برای تغییر ظاهر لینک در زمان قرارگرفتن نشانگر ماوس استفاده می‌شود.

<a href="https://pars-soft.ir/">گروه نرم افزاری پارس سافت</a>
<a href="https://pars-soft.ir/" target="_blank">طراحی وب سایت</a>

در HTML واقعی، پیوند طراحی سایت به وب‌سایت پارس سافت می‌رود. انتخابگر زیر فقط لینکی را که در زبانه جدید باز می‌شود هدف می‌گیرد و می‌تواند یک نشانه ظاهری برای آن تعریف کند.

a[target="_blank"] {
  text-decoration: underline;
}

a:hover {
  color: #b22222;
}

بهتر است از استایل‌های متعدد و متناقض برای یک لینک دوری کنید. اگر قاعده‌ای برای a:hover نوشته‌اید و قاعده دیگری نیز رنگ همان لینک را تغییر می‌دهد، با بررسی ترتیب قواعد و اختصاصی بودن انتخابگرها می‌توانید دلیل نتیجه نهایی را پیدا کنید.

اشتباهات رایج هنگام استفاده از انتخابگرها

۰۷

چند نکته برای نوشتن CSS قابل‌اعتماد

اشتباه‌های انتخابگرها معمولاً از تفاوت میان «وجود ویژگی»، «برابر بودن مقدار» و «پیدا کردن بخشی از مقدار» به وجود می‌آیند. برای مثال، [target] وجود ویژگی را بررسی می‌کند، اما [target="_blank"] علاوه بر وجود آن، مقدار دقیق را هم می‌سنجد.

یکی دیگر از خطاهای رایج، نادیده گرفتن حالت تمرکز است. اگر فقط برای :hover ظاهر متفاوتی تعریف کنید، کاربرانی که با صفحه‌کلید کار می‌کنند ممکن است نشانه مشابهی نبینند. در کنار بررسی ظاهری، صفحه را با روش‌های ورودی گوناگون آزمایش کنید و مطمئن شوید حالت‌های تعاملی قابل تشخیص هستند.

برای عیب‌یابی، ابتدا عنصر موردنظر را در ابزار توسعه مرورگر پیدا کنید و بررسی کنید ویژگی‌های آن واقعاً چه مقدارهایی دارند. سپس قاعده CSS را جداگانه آزمایش کنید و ببینید آیا انتخابگر عناصر مورد انتظار را پیدا می‌کند یا نه. این روش به جای تغییر تصادفی چند قاعده، علت مشکل را روشن می‌کند.

در پروژه‌های بزرگ، انتخابگرهای بسیار کلی ممکن است ناخواسته روی عناصر زیادی اثر بگذارند. بهتر است قاعده‌ها را متناسب با نیاز بنویسید، نام‌گذاری کلاس‌ها را منظم نگه دارید و تغییرهای مهم را در چند صفحه یا اندازه نمایش مختلف بررسی کنید. انتخابگر دقیق معمولاً نگهداری کد را آسان‌تر می‌کند.

مزایای انتخابگرهای CSS

کنترل دقیق‌تر ظاهر صفحه

انتخاب عناصر بر اساس ویژگی و وضعیت
۰۱
دقت

هدف‌گیری ویژگی

انتخاب عناصر بر اساس مشخصات HTML

۰۲
انعطاف

بررسی مقدار

تمایز مقدارهای دقیق و بخشی

۰۳
تعامل

حالت‌های پیوند

نمایش وضعیت‌های گوناگون لینک

۰۴
دسترس‌پذیری

تمرکز فرم

مشخص‌کردن کنترل فعال در فرم

۰۵
نگهداری

کد روشن‌تر

کاهش نیاز به تغییر ساختار HTML

۰۸

جمع‌بندی انتخابگرهای CSS

انتخابگرهای CSS راهی کاربردی برای پیدا کردن عناصر بر اساس تگ، ویژگی، مقدار یا وضعیت تعاملی آن‌ها هستند. انتخابگرهایی مانند [attribute] و [attribute=value] امکان هدف‌گیری دقیق ویژگی‌ها را می‌دهند و شبه‌کلاس‌هایی مانند :hover، :visited و :focus ظاهر عنصر را با وضعیت کاربر هماهنگ می‌کنند.

برای نوشتن CSS بهتر، ابتدا مشخص کنید چه عنصری باید انتخاب شود و کدام ویژگی یا وضعیت آن اهمیت دارد. سپس انتخابگر مناسب را بنویسید، نتیجه را در مرورگر بررسی کنید و مطمئن شوید ظاهر لینک‌ها و فرم‌ها برای کاربران مختلف قابل فهم است. این دقت، کد را قابل نگهداری‌تر می‌کند و تجربه کاربری بهتری می‌سازد.

نکته توضیح کوتاه درجه اهمیت
وجود ویژگی [attribute] عناصر دارای ویژگی را انتخاب می‌کند. زیاد
مقدار دقیق [attribute=value] مقدار مشخص را بررسی می‌کند. زیاد
مقدار بخشی عملگرهای ویژگی، شروع یا وجود واژه را می‌سنجند. متوسط
وضعیت لینک :link، :visited و :hover حالت‌های لینک را هدف می‌گیرند. زیاد
تمرکز فرم :focus کنترل فعال را مشخص می‌کند. زیاد

برای یادگیری CSS قدم بعدی را بردارید

با تمرین انتخابگرهای ویژگی و شبه‌کلاس‌ها، استایل‌های دقیق‌تر و قابل‌فهم‌تری برای صفحات خود بنویسید.

مشاهده طراحی سایت ←

سوالات متداول انتخابگرهای CSS

انتخابگر ویژگی در CSS چیست؟

انتخابگر ویژگی عنصری را بر اساس ویژگی HTML آن پیدا می‌کند. برای مثال، a[target] لینک‌هایی را انتخاب می‌کند که ویژگی target دارند؛ در این حالت مقدار ویژگی بررسی نمی‌شود.

تفاوت [target] و [target="_blank"] چیست؟

[target] هر عنصری را که ویژگی target داشته باشد انتخاب می‌کند، اما [target="_blank"] فقط عنصری را پیدا می‌کند که مقدار target آن دقیقاً _blank باشد.

شبه‌کلاس :hover چه زمانی فعال می‌شود؟

:hover زمانی فعال می‌شود که نشانگر ماوس روی عنصر قرار بگیرد. برای دسترس‌پذیری بهتر، حالت‌های دیگر مانند :focus را نیز در نظر بگیرید تا تعامل با صفحه‌کلید قابل مشاهده باشد.

از :focus برای چه عناصری استفاده می‌شود؟

از :focus برای استایل‌دهی عنصری استفاده می‌شود که در حال حاضر تمرکز را دریافت کرده است؛ مانند لینک، دکمه یا ورودی فرم. این حالت به کاربر کمک می‌کند کنترل فعال را تشخیص دهد.

انتخابگر [title~="pars"] چه چیزی را پیدا می‌کند؟

این انتخابگر عناصری را پیدا می‌کند که مقدار ویژگی title آن‌ها شامل واژه مستقل pars باشد. واژه‌ها باید با فاصله از هم جدا شده باشند؛ بنابراین این الگو با بررسی هر رشته‌ای که فقط شامل حروف pars باشد یکسان نیست.

ارسال نظر و نظرات ثبت شده
داود :
1 0
واقعا عالی بود
مهسا :
2 0
واقعا عالی بود مرسی.
مصطفی :
3 1
ممنون عالی بود
مجمد :
10 5
سلام.واقعا دستتون درد نکنه.خیلی به دردم خورد.
مریم :
12 5
مرسیی عالیه
سایر مقالات
مرجع انتخابگرها در CSS - بخش سوم مرجع انتخابگرهای CSS؛ آموزش شبه‌کلاس‌ها و انتخابگرهای پیشرفته 💡آشنایی با انتخابگ ...
مرجع انتخابگرها در CSS - بخش دوم آموزش CSS ۵ نکته مهم درباره انتخابگرهای CSS آشنایی با انتخابگرهای ویژگی و شبه‌کلاس&zw ...
مرجع انتخابگرها در CSS - بخش اول آموزش CSS مرجع انتخابگرهای CSS: راهنمای کاربردی با انتخابگرهای CSS، عناصر صفحه را دقیق و ه ...
مرجع نام و شماره رنگ ها در CSS راهنمای کاربردی CSS مرجع نام و شماره رنگ ها در CSS روش های نوشتن رنگ، کدهای پرکاربرد و ن ...
مرجع واحدهای شمارش در CSS واحدهای اندازه گیری در CSS؛ راهنمای کامل واحدهای طول 📘آشنایی با موضوع در این بخش از آموزش ...
دسته بندی
جستجو
⏳ در حال پردازش...
لطفا صبر کنید